آبخیزداری یکی از مؤثرترین اقدامات برای کاهش آثار خشک‌سالی و خسارات سیل است. مقام معظم رهبری نیز با توجه به اهمیت آبخیزداری در کنترل پدیده‌های طبیعی به پیگیری آن تأکید داشته‌اند. از سال 97 تا 99 نیز به اذن مقام‌ معظم‌ رهبری اعتبارات قابل توجهی برای انجام عملیات آبخیزداری و آبخوان‌داری از محل صندوق توسعه ملی اختصاص پیدا کرده بود که این بودجه موجب رشد چند برابری عملیات آبخیزداری در کشور شد این درحالی ست که اخیراً توجه زیادی به این موضوع نشده است؛ در صورتی که به گفته مدیرکل دفتر آبخیزداری و حفاظت خاک سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور، با ایجاد آبخیزداری و تغذیه آبخوان‌ها تا 70 درصد میزان خسارات ناشی از سیل کاهش می‌یابد.

هوشنگ جزی درباره فعالیت‌های انجام شده در حوزه آبخیزداری اظهار کرد: در حال حاضر 39 میلیون هکتار مطالعه آماده به اجرا در این حوزه داریم که از این میزان 19 میلیون هکتار مطالعه‌ شده ولی اجرا نشده و یا اجرای آن نیمه‌کاره است. از 125 میلیون هکتار مساحت کشور که فرسایش آبی دارد، 90 میلیون هکتار از عرصه آبخیزداری کشور مورد مطالعه قرار نگرفته است که باید مطالعه و به تناسب آن فعالیت آبخیزداری انجام شود.

وی درباره افزایش هزینه‌ اقدامات آبخیزداری در سال 1401 اظهار کرد: طی امسال عملیات آبخیزداری در هر هکتار با هزینه 2.5 میلیون تومان انجام می‌شود و اگر بخواهیم در مساحت 19 میلیون هکتار باقی مانده که مطالعات در آن‌ها انجام شده، عملیات آبخیزداری را انجام دهیم، 47 هزارمیلیارد تومان اعتبار نیاز است. برای انجام فعالیت‌ها یک برنامه سه ساله و یک برنامه تا پایان برنامه هشتم آماده شده است که در برنامه سه ساله 19 میلیون برنامه مطالعه شده اجرایی خواهد شد و تا پایان برنامه هشتم نیز مطالعه 90 میلیون هکتار باقی مانده به سرانجام می‌رسد.

وی افزود: طبق برنامه‌های تعیین شده هم اعتبار عملیات اجرایی و هم اعتبار مطالعه بر مناطق باقی‌مانده تأمین خواهد شد و امکان تبیین را به وزارت جهاد کشاورزی ارسال کردیم که در هیئت دولت تأیید شود و به مرحله اجرایی برسد.

مدیرکل دفتر آبخیزداری و حفاظت خاک سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور درباره میزان خسارات وارد شده توسط سیل گفت: با توجه به اینکه در بسیاری از موارد همچون تلفات جانی، نمی‌توان ارزش‌گذاری مادی کرد، حدود 9000 میلیارد تومان تنها در بخش کشاورزی طی سیل‌ مردادماه خسارت وارد شد که به نظر می‌رسد این میزان خسارت افزایش یابد. به‌طور متوسط برآورد ما از خسارت هر سیل حدود 450 میلیارد تومان است.

وی درباره تأثیرات مثبت آبخیزداری هنگام سیل و خشکسالی گفت: برای هر هکتار فعالیت آبخیزداری حدود 2.5 میلیون تومان هزینه می‌شود و در این شرایط می‌توان در کشوری که به‌طور دائم در سیل و یا خشکسالی است سالانه 700 متر مکعب آب استحصال کرد همچنین با این میزان هزینه می‌توانیم سالانه 9 تن فرسایش را کاهش دهیم. علوفه و آب قنات‌ها و چاه‌ها نیز افزایش می‌یابد علاوه بر آن به تغذیه آبخوان‌ها کمک می‌کنیم و سیل وخسارات ناشی از آن را 70 درصد کاهش می‌دهیم. این اقدامات موجب می‌شود حدود 4.7 برابر فعالیت و هزینه‌ مصرفی سود می‌کنیم.

مدیرکل دفتر آبخیزداری و حفاظت خاک سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری کشور ادامه داد: به آبخیزداری نباید تنها به عنوان یک فعالیت نگاه کنیم. مدیریت حوزه‌های آبخیز و عملیات آبخیزداری یک فعالیت حاکمیتی است بنابراین نباید همچون فعالیت‌های سدسازی، پتروشیمی و فولاد در انتظار سود و کسب درآمد از آبخیزداری باشیم.

جزی در پایان تصریح کرد: این عملیات در نهایت به حفظ خاک و آب و امنیت غذایی و اجتماعی کشور ختم می‌شود علاوه بر اینکه نباید نگاه تجاری به آن داشت، باید منابع مالی مورد نیاز در اختیار قرار گیرد، در غیر این صورت هرساله شاهد خسارات وحشتناکی خواهیم بود.