طرح مرمت آرامگاه باباطاهر پس از تکمیل ارزیابی خسارتها، تهیه میشود
نوروز امسال درحالی سپری شد که شرایط جنگی داشتیم؛ با وجود این شرایط خاص، استان همدان همچنان یکی از مقاصد مورد توجه مسافران نوروزی بود. در این میان، یکی از رویدادهای تلخ، آسیب دیدن آرامگاه باباطاهر، از مهمترین آثار تاریخی و فرهنگی شهر همدان، در پی یکی از حملات رژیم صهیونیستی به این شهر بود؛ موضوعی که نگرانیهایی درباره میزان خسارات واردشده به این بنای ارزشمند و اقدامات انجامشده برای بررسی و مرمت آن، ایجاد کرد.
از سوی دیگر، با وجود شرایط خاص امسال، آمار ورود گردشگران و میزان اقامت مسافران در استان همدان نیز مورد توجه فعالان حوزه گردشگری قرار گرفته است.
در همین راستا در گفتوگو با محسن معصومعلیزاده، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان، میزان خسارات واردشده به آرامگاه باباطاهر و اقدامات انجامشده برای بررسی وضعیت این بنای تاریخی را جویا شدهایم. در ادامه علی خاکسار، معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان نیز به تشریح وضعیت حضور مسافران نوروزی و آمار گردشگران در استان پرداخته است که در ادامه میخوانید:
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان با اشاره به بمباران اخیر و آسیبهایی که به بنای آرامگاه باباطاهر وارد آمده است، گفت: وضعیت آرامگاه باباطاهر و تأسیسات اطراف آن مورد بررسی مسئولان میراث فرهنگی قرار گرفته است.
محسن معصومعلیزاده اعلام کرد: مشخص شده است که هتل باباطاهر، آرامگاه باباطاهر و همچنین ساختمان اداری مجموعه ما در آن محدوده دچار آسیبهایی شدهاند؛ علاوهبر این، بسیاری از فروشگاههای صنایع دستی اطراف مجموعه و برخی غذاخوریها نیز از موج انفجار بیتأثیر نبودهاند.
وی افزود: در بازدیدی که طی همان روز اول از آرامگاه باباطاهر انجام شد، مشاهده کردیم که برخی از سنگهای تزئینی که در بدنه و جدارههای آرامگاه کار شده بودند، بهویژه سنگهای مرمر، بر اثر شدت موج انفجار از جای خود خارج شده و روی زمین افتاده و شکستهاند.
این مقام مسئول ادامه داد: البته آسیبهایی که به بنا وارد شده، بیشتر در بخش تزئینات بوده و خوشبختانه خسارتهای بسیار جدی به ساختار اصلی بنا وارد نشده است؛ بااینحال در جریان بررسیهای اولیه مشخص شد که در بخشی از ستونهای اطراف آرامگاه نیز ترکهایی مشاهده میشود.
وی در توضیح این موضوع گفت: باید توجه داشت که این محدوده در سالهای گذشته نیز آسیب دیده است؛ در دوران هشت سال دفاع مقدس نیز یکبار اطراف این مجموعه بمباران شده و در همان زمان هم آسیبهایی در این محدوده ایجاد شده بود. به همین دلیل ممکن است بخشی از ترکهایی که اکنون دیده میشود، مربوط به همان آسیبهای قدیمی باشد.
معصومعلیزاده تأکید کرد: البته گروه کارشناسی که بلافاصله به محل اعزام شد، اعلام کرد که برخی از ترکهای مشاهدهشده، احتمالاً ناشی از موج انفجار اخیر است.
مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان افزود: در ادامه معاون میراث فرهنگی مأمور شد تا یک گروه تخصصی از کارشناسان را برای بررسی دقیقتر آسیبهای واردشده، تشکیل دهد؛ این گروه طی چند مرحله از محل بازدید کرده و وضعیت بنا را بررسی کردهاند. البته با توجه به شرایطی که درحال حاضر وجود دارد و احتمال وقوع حوادث مشابه، امکان استقرار طولانیمدت کارشناسان در محل فراهم نبوده است. از سوی دیگر برای بررسی دقیقتر برخی بخشهای بنا لازم است داربستهایی نصب شود تا کارشناسان بتوانند قسمتهای بالاتر و نقاطی را که از سطح زمین قابل مشاهده نیستند نیز بهدقت بررسی کنند.
این مقام مسئول در ادامه خاطرنشان کرد: پس از انجام بررسیهای دقیق و کامل، میزان نهایی خسارات و تمامی نقاط آسیبدیده مشخص خواهند شد؛ بر اساس نتایج این ارزیابیها، طرح مرمت و بازسازی آرامگاه تهیه میشود درنهایت نیز بر مبنای همین طرح مرمت، برآورد مالی دقیق خسارات و هزینههای مورد نیاز برای بازسازی و مرمت بنا انجام خواهد شد. تلاش خواهیم کرد در نخستین فرصت عملیات مرمت این بنای تاریخی آغاز شود تا آسیبهای واردشده بهطور کامل برطرف شوند.
وی در ادامه با قدردانی از همراهی مردم، گفت: لازم میدانم از مردم خوب همدان تشکر کنم. در روزهای گذشته مشاهده کردیم که تعدادی از فعالان حوزه میراث فرهنگی با تشکیل زنجیره انسانی در اطراف آرامگاه باباطاهر، اقدام فرهنگی قابل توجهی انجام دادند.
معصومعلیزاده افزود: این اقدام نشان میدهد که هویت، تاریخ و فرهنگ برای مردم ایران ارزشمند است و همه نسبت به میراث فرهنگی کشور احساس مسئولیت دارند. چنین حرکتهایی پیام روشنی برای رژیم منحوس صهیونیستی دارد؛ مبنی بر اینکه ایران اسلامی متعلق به همه مردم است و مردم نیز به کشور، تاریخ و فرهنگ خود علاقهمند هستند و برای حفظ آنها تلاش میکنند.
* تغییر الگوی سفر در کشور بهدلیل شرایط بحرانی
معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان گفت: با آغاز جنگ تحمیلی از نهم اسفندماه، الگوی سفر در کشور از سفرهای تفریحی و زیارتی، به سفرهای بحرانمحور تغییر یافته؛ به این معنا که در شرایط بحرانی مردم تلاش کردند خانوادههای خود را به استانها و مناطقی که از امنیت بیشتری برخوردار بودند، منتقل کنند و در این میان استان همدان میزبان بیش از 430 هزار مسافر شد.
علی خاکسار با تبریک سال نو و آرزوی سالی همراه با آرامش، موفقیت و پیروزی برای مردم ایران، اظهار کرد: متأسفانه اواخر سال گذشته و از ابتدای سال جدید با بحرانها و مشکلات متعددی مواجه بودیم که بخشهای مختلف کشور ازجمله حوزه گردشگری را تحت تأثیر قرار داد.
وی افزود: همدان اگرچه در روزهای ابتدایی جنگ با برخی مسائل مواجه شد، اما نسبت به بعضی از استانهای همجوار، از امنیت بیشتری برخوردار بود؛ همچنین موقعیت جغرافیایی این استان که تقریباً در میانه کشور قرار دارد، باعث شده که میزبان تعداد قابل توجهی از هموطنان باشیم.
خاکسار با اشاره به آمارهای ثبتشده در این ایام، گفت: براساس آمار تلفنهای همراه روشن غیر بومی که توسط اداره کل اطلاعات استان همدان رصد شده است، استان همدان ازنظر ماندگاری مسافران در رتبه پنجم کشور قرار گرفت و درمجموع بیش از 430 هزار نفر مسافر در این ایام در استان حضور داشتند.
وی افزود: توزیع این جمعیت در شهرستانهای استان نیز قابل توجه است؛ بهطوری که شهرستان ملایر با حدود 87 هزار نفر بیشترین میزان حضور مسافر را داشته و پس از آن شهرستانهایی مانند نهاوند، تویسرکان و همچنین شهر همدان قرار دارند. شهر همدان نیز بیش از هفتاد هزار نفر از این جمعیت را به خود اختصاص داده است.
معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان تصریح کرد: بخشی از این سفرها مربوط به همدانیهایی است که در سالهای گذشته به شهرها و استانهای دیگر مهاجرت کردهاند و در این ایام ترجیح دادهاند به زادگاه خود بازگردند و تعطیلات را در کنار خانواده سپری کنند.
خاکسار گفت: در روزهای ابتدایی برخی تصور میکردند ظرفیت اقامتی همدان پُر نشده و یا مسافری در استان حضور ندارد؛ زیرا هتلها، اقامتگاههای بومگردی و مراکز اقامتی رسمی چندان پُر نبودند، اما آمارهای رسمی و شاخصهای دیگر نشان میدهند که جمعیت قابل توجهی در استان حضور داشته است.
وی ادامه داد: آمار مربوط به توزیع اقلام و کالاهای اساسی و همچنین گزارشهای ارائهشده از سوی اداره کل صمت درباره میزان مصرف مایحتاج عمومی نشان میدهد جمعیت قابل توجهی در استان حضور داشته و از خدمات استفاده کردهاند.
معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان گفت: خوشبختانه با تلاش اعضای ستاد اجرایی خدمات سفر به ریاست استاندار، در این ایام کمبودی در خدماترسانی مشاهده نشد و نوروز بهخوبی سپری شد.
به اذعان وی، اغلب مسافران از خانه اقوام و یا منازلی که در استان داشتند، استفاده کردند و کمتر در مراکز اقامتی حضور داشتند؛ جمع آمار اقامت ما در ایام نوروز استفاده حدود 64 هزار نفر مسافر از مراکز اقامتی رسمی و غیر رسمی بوده است. کمتر از 10 درصد این آمار در مراکز اقامتی رسمی مانند هتلها، بومگردیها، هتلآپارتمانها و خانهمسافرهای دارای مجوز حضور داشتند و ما بقی در مراکز اقامتی غیر رسمی بودند.
این مقام مسئول ادامه داد: حدود 240 هزار بازدید از جاذبههای گردشگری انجام شده که این آمار براساس دادههای جاذبههای دارای بلیتفروشی همچون آرامگاه بوعلی سینا، هگمتانه و باباطاهر و سایر جاذبهها در دیگر شهرستانها اعلام شده است.
خاکسار ادامه داد: آرامگاه بوعلی سینا با پنج هزار بازدید، بیشترین بازدید را نسبت به دیگر جاذبهها به خود اختصاص داده؛ سپس آرامگاه باباطاهر با سه هزار و 600 بازدید و شهر زیرزمینی سامن با دو هزار و 100 بازید، جاذبههای پُرطرفدار استان بودند.
وی با اشاره به اینکه جاذبههایی همچون گنجنامه، سرابهای نهاوند، تپه عباسآباد و باغ وحش علیصدر و سایر جاذبهها نیز مورد استقبال قرار گرفتند، تصریح کرد: این نشاندهنده حضور بیشتر مردم در طبیعت بوده که بیانگر حضور مسافران بومی است.
خاکسار با بیان اینکه بالغبر سه هزار و 800 مورد بازدید نظارتی از واحدهای خدماتی، گردشگری و مراکز توزیع اقلام اساسی انجام شده است، خاطرنشان کرد: این بازدیدها توسط اداره کل میراث فرهنگی، اداره کل صنعت و معدن، تعزیرات حکومتی، راهداری و حملونقل جادهای، ستاد اقامه نماز و مرکز بهداشت انجام شده است.
این مقام مسئول تصریح کرد: تا روز 14 فروردینماه در سامانه 09629 که مربوط به شکایات حوزه گردشگری است، آمار استان همدان صفر بود و هیچگونه شکایتی نداشتیم.
وی با اشاره به اینکه براساس آمار اداره کل راهداری استان همدان تردد در استان تا پایان روز سیزدهم فروردینماه (ورودی و خروجی) بالغبر دو میلیون و 300 هزار مورد بوده است، افزود: این آمار نسبت به مدت مشابه سال گذشته، حدود 20 درصد کاهش داشته است.
معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان با اشاره به آمار فوتیها براساس گزارش اوژانس، تعداد فوتیهای این ایام را دو نفر برشمرد و گفت: آمار اعلامی پلیس در این خصوص نیز فوت هشت نفر است که هر دو آمار بیانگر آن هستند که ما نسبت به سال گذشته، شاهد کاهش 50 درصدی فوتیهای ناشی از تصادف بودهایم.
وی ادامه داد: علاوهبر کاهش تردد، اقدامات استان بهخصوص اداره کل راهداری، پلیس و معاونت عمرانی استانداری مؤثر بودهاند که با اصلاح نقاط حادثهخیز در محورهای مواصلاتی، منجر به کاهش تصادفات شدهاند.
خاکسار با اشاره به اقدامات مطلوب تعزیرات حکومتی در این ایام، گفت: 219 پرونده توسط این اداره رسیدگی شده و 841 بازرسی از واحدهای خدماتی داشتهاند؛ همچنین 11 میلیارد ریال جریمه برای واحدهای متخلف تعیین شده است.
وی با بیان اینکه حدود 26 سفر ریلی در استان انجام شده است، ابراز کرد: در مجموع این سفرها بالغبر هفت هزار مسافر وارد استان شده و یا از آن خارج شدهاند که نسبت به سال گذشته، شاهد تردد پایاپا هستیم.
خاکسار در ادامه با اشاره به اقدامات انجامشده برای آمادهسازی واحدهای اقامتی، اظهار کرد: پیشبینی میکردیم نوروز امسال با توجه به تقارن با عید سعید فطر، پُرمسافر باشد و از دو تا سه ماه قبل از آغاز سال نو، بازدیدها و بازرسیهای لازم از واحدهای اقامتی، هتلها و اقامتگاههای بومگردی انجام و نواقص موجود برای میزبانی از مسافران برطرف شد.
وی افزود: اما با وقوع جنگ از نهم اسفندماه، شرایط تغییر کرد و کشور وارد وضعیت بحرانی شد؛ در این شرایط تلاش کردیم اقداماتی انجام دهیم که هم هموطنان انگیزهای برای سفر به استان همدان داشته باشند و هم فعالیت حوزه گردشگری متوقف نشود.
معاون گردشگری اداره کل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان همدان گفت: در همین راستا جلساتی با مدیران واحدهای اقامتی و تشکلهای گردشگری برگزار شد و درنتیجه این جلسات، واحدهای اقامتی استان اعلام آمادگی کردند که در ایام نوروز به هموطنانی که به همدان سفر میکنند، 50 درصد تخفیف در هزینه اقامت ارائه میدهند.
وی افزود: این موضوع به ستاد مرکزی خدمات سفر کشور نیز اعلام شد و استان همدان بهطور رسمی اعلام کرد که واحدهای اقامتی آن آمادهاند در این شرایط با تخفیف، به مسافران خدمات ارائه دهند.
خاکسار با بیان اینکه فعالان گردشگری شرایط کشور را درک کردند، تصریح کرد: بهرهبرداران حوزه گردشگری تلاش کردند با این اقدام بخشی از فشار اقتصادی سفر برای هموطنان کاهش یابد تا بتوانند با هزینه کمتری در استان اقامت داشته باشند.
وی در ادامه گفت: با وجود این تخفیفها، متأسفانه استقبال چندانی از واحدهای اقامتی رسمی صورت نگرفت و بسیاری از این واحدها یا خالی بودند و یا با حدود 10 درصد و حتی کمتر از ظرفیت خود، فعالیت کردند.
این مقام مسئول خاطرنشان کرد: در این مدت موردی از گرانفروشی گزارش نشد، زیرا زمانی که واحدها بهصورت داوطلبانه 50 درصد تخفیف ارائه کرده بودند، عملاً زمینهای برای افزایش قیمت وجود نداشت؛ همچنین کاهش کیفیت خدمات نیز گزارش نشد و نظارتها بهصورت مستمر انجام میشد.
وی در پایان سخنانش افزود: نکته قابل توجه این است که با وجود شرایط دشوار، هیچیک از واحدهای گردشگری استان اقدام به تعدیل نیرو نکردند و تمامی کارکنان خود را حفظ کردند؛ با این امید که با پایان شرایط بحرانی و جنگ، فعالیت گردشگری دوباره رونق بگیرد و بتوانند از ظرفیت نیروهای خود استفاده کنند.
* همدان؛ گردشگری در سایه تابآوری
درمجموع آنچه از سخنان مسئولان حوزه میراث فرهنگی و گردشگری استان همدان برمیآید، نشاندهنده دو واقعیت همزمان است؛ از یکسو آسیب دیدن آرامگاه باباطاهر بهعنوان یکی از نمادهای فرهنگی و تاریخی شهر، تلنگری جدی درباره ضرورت صیانت و مرمت هرچه سریعتر این اثر ارزشمند بهشمار میرود و از سوی دیگر، تداوم حضور مسافران نوروزی در استان، بیانگر جایگاه تثبیتشده همدان در نقشه گردشگری کشور است.
