سپهرغرب، گروه گردشگری: ایلام به دلیل قرار گرفتن در ارتفاعات زاگرس و در غرب ایران از آب و هوای چهار فصلی برخوردار است و وجود کوه‌های استوار و سترگ در نیمه شمالی آن و قرار گرفتن دشت‌های وسیع درنیمه جنوبی ایلام و همچنین وجود غارهای باستانی ایلام در سرتاسر استان سبب شده است که گردشگران زیادی سالیانه در فصل‌های مختلف از سال راهی این سرزمین شوند که از این بین افرادی که به غارنوردی علاقمند هستند و به ایلام سفر می‌کنند نیز تعدادشان کم نیست.

از جاذبه‌های گردشگری طبیعی استان ایلام که هر کدام از آن‌ها جذابیت و ویژگی خاص خود را دارند. دارا بودن بیش از 30 غار طبیعی و منحصر به فرد است از دیگر جاذبه‌های این منطقه که می‌توان از آن‌ها بازدید به عمل آورد شامل موزه مردم شناسی، قلعه شیاخ، آتشکده سیاهگل، غار زینه‌گان، آبشار اما، دریاچه دوقلوی سیاه گاو، رودخانه سمیره، قلعه کنجانچم، تنگ بهرام چوبین و آتشکده موشکان و... نام برد. غارنوردی یکی از ورزش‌های مفرح و هیجان انگیزی است که اگر با اطلاعات کافی و به همراه داشتن ابزار آلات و وسایل این کار اقدام به انجام آن شود می‌تواند در روحیه انسان تاثیر شگرفی داشته باشد و استقامت و صبر و بردباری و زیرکی از خصوصیاتی است که نصیب یک فرد غارنورد می‌شود. در این مطلب ما به معرفی غارهای ایلام می‌پردازیم که مورد علاقه غارنوردگان سراسر ایران و جهان می‌باشد و گشت و گذار در این غارها می‌تواند اسرار درون آن و جاذبه‌های طبیعی و بی‌نظیری را به روی چشمان مسافران این غارهای طبیعی و بسیار شگفت‌انگیز بگشاید.

     غار زینه‌گان

این غار طبیعی در دل منطقه‌ای گرمسیری واقع شده و نسبتا برای مردم ایران ناشناخته مانده‌است. منطقه گرمسیری صالح‌آباد که تابستان‌ها بیش از 50 درجه گرما دارد از توابع شهرستان مهران است که میزبان این غار زیبا و شگفت‌انگیز از غارهای باستانی بوده و قابلیت و پتانسل این را دارد که به یک مکان جذاب گردشگری حتی برای طبیعت دوستان خارجی تبدیل گردد.

در گرمای شدید و طاقت‌فرسای تابستان وقتی که وارد این غار می‌شوید احساس خواهید کرد که دارد باران می‌آید و بوی گل‌ها و سبزه‌های تازه به مشامتان خواهد می‌خورد. «غار بهشت» نامی است که به غار زینه‌گان نهاده‌اند و علتش را می‌توان در اختلاف دمای 20 درجه غار دانست که بین بیرون و داخل غار برقرار است. در داخل غار شما می‌توانید گیاهان و رنگ سنگ‌ها، سرخس‌ها و جلبک‌ها و گل‌های متعددی را ببینید که با پیچ و خم غار گویی تابلوی نقاشی زیبایی را به وجود آورده‌اند و چشم‌ها را مبهوت خود می‌کنند.

طول این غار بیش از صد متر بر آورد می‌شود. غار زینه‌گان از غارهای ایلام یا بهتر است بگوییم از غارهای روباز بوده و دارای قندیل‌های متعدد و متنوع با دهلیزهای آبگیر و آبچک‌های طبیعی و پرده‌های سنگی، مجسمه استالاکتیتی، حوضچه آبی و... است که سبب می‌شود در گرمای شدید تابستان در محیط داخل غار شما شاهد رویش بهار باشید. غارنوردی در ایلام را با غار زینه‌گان آغاز کنید.

     غار تایه‌گه

تایه‌گه از زیباترین غارهای ایلام، دارای پهنای 120 متری و کف آن پوشیده شده از شن و سنگ و دارای دهانه‌ای به اندازه 25 متر است و ارتفاع آن در حدود 33 متر بر آورد می‌گردد و در میان دره‌ای زیبا در دو کیلومتری جنوب روستای وری واقع شده است و وجود استالاگمیت و استالاکتیت در سقف و کف این غار زیبایی شگفت‌انگیزی به آن بخشیده است. قدمت غار تایه‌گه به دوران دوم زمین‌شناسی باز می‌گردد و از غارهای باستانی ایلام است. در فصل زمستان سیلاب‌هایی که به دلیل بارش باران در استخر ورودی غار جمع می‌شود به داخل غار می‌رود. در داخل این غار می‌توان خفاش‌های زیادی را مشاهده نمود، غاری که هرچه در آن جلوتر می‌روی کم کم کوچک‌تر و باریک‌تر می‌شود.

     غار بره زرد

در کوه سیوان و در 45 کیلومتری ایلام به دره‌شهر و در ارتفاع 3000 متری از سطح دریا غار بره‌زرد از غارهای باستانی ایلام قرار گرفته است. این غار جزء بکرترین غارهای ایلام به شمار می‌رود. در این غار می‌توان شاهد چاه‌ها، تالارها و دهلیزهای زیادی بود که می‌توانید غارنوردی در ایلام را در داخل آن سفر ماجراجویانه‌ای را آغاز کنید.

یکی دیگر از شگفتی‌های غار بره‌زرد ایلام استالاگمیت‌ها و بلورهای سنگی این غار بوده که بسیار دیدنی هستند و علی‌الخصوص استالاگمیتی که در 350 متری از اعماق این غار قرار گرفته است ارزش دیدن را دارد. برای ورود به این غار باید از یک دهانه تنگ وارد شوید.

با جلو رفتن در غار بره‌زرد از غارهای ایلام ارتفاع هم بیشتر خواهد شد تالارهایی در غار وجود دارد که دارای ارتفاعی به اندازه 12 متر هستند. غار بره زرد در زبان محلی با نام غار کنا یا غار کنا تاریکه شناخته شده و دارای آب و هوایی سرد است. عده‌ای از پس از غارنوردی در ایلام در داخل غار بره‌زرد استخوان‌ها و اسکلت بزکوهی را دیده‌اند که به احتمال زیاد به دلیل گیر افتادن در داخل غار و سرمای شدید مرده است.

غار بره‌زرد که بعد از روستای پاکل گراب یا زیفل قرار گرفته است در واقع به عنوان یک غار متروکه شناخته می‌شود و یکی از جاذبه‌های دیدنی و زیبای این منطقه از ایلام به حساب می‌آید.

     آشنایی با غار طلسم

غار طلسم از غارهای باستانی ایلام که در سال69 توسط امور سیاحتی اداره کل ارشاد استان ایلام شناخته شده در یک منطقه کوهستانی در بالای کوه مانشت و در ارتفاعات درون دریژ در سمت شرقی دهستان سراب ایوان غار طلسم قرار دارد. غاری از زیباترین غارهای ایلام که دارای طولی به اندازه 300 متر می‌باشد و جنس این غار آهکی بوده و کف غار طلسم قسمتی خاکی و قسمت دیگری از کف آن سنگی می‌باشد. و وجود استالاگتیت‌های زیبا از ویژگی‌های منحصر به فرد این غار می‌باشد. همچنین بعد از ورود به غار و طی مسیری 100 متری به یک سه راهی می‌رسید که عمق یکی از دهلیزهای آن در حدود 20 متر می‌باشد. در 200 متری غار نیز می‌توانید بروید که به صورت نیم دایره ای امداد یافته است ولی بعد از آن دیگر کم کم مجرای غار تنگ و تنگ تر خواهد شد و امکان پیشروی وجود ندارد.

در داخل این غار حیوانات درنده زندگی می‌کنند و این را می‌توان از لاشه حیواناتی که در داخل غار مرده اند و خورده شده اند فهمید و همچنین وجود خفاش نیز در داخل غار از ویژگی‌های این گونه غارها در غارنوردی در ایلام به حساب می‌آید.

تعداد چنین غارهای زیبا و ناشناخته که می‌تواند در نوع خودش منحصر به فرد و از جاذبه‌های توریستی منطقه‌ایلام باشد بسیار زیاد است. غارهایی که بیشترشان به دلیل کوهستانی بودن منطقه و صعب العبور بودن مسیر آن‌ها هنوز که هنوز است ناشناخته مانده است و مطمئنا کشف و شناسایی غارهای جدید و برنامه ریزی درست برای جذب گردشگر به جهت بازدید از از غارهای ایلام و جاذبه‌های توریستی منطقه اطراف می‌تواند از پتانسیل‌های خوب گردشگری استان ایلام باشد که همت دست اندرکاران و مسئولان صنعت گردشگری و دیگر سازمان‌ها را می‌طلبد.