نوسانات قیمت برنج و کمبود عرضه این کالای اساسی در هفتههای اخیر حاکی از عدم توانایی دستگاههای مسئول در تامین کافی این کالای اساسی است، ضمن اینکه به گفته کارشناسان آمار اعلامی از سوی وزارت جهاد کشاورزی در حوزه تولید صحیح نبوده است.

نوسانات قیمت برنج و کمبود عرضه این کالای اساسی در هفتههای اخیر، حاکی از عدم توانایی دستگاههای زیربط در تأمین کافی و به موقع این کالای اساسی است.
*کاهش 20 درصدی واردات برنج
بر اساس این گزارش در حالی که آمارها حاکی از کاهش حدود 20 درصدی واردات برنج در 9 ماهه امسال است، مشکلات تخصیص ارز در این حوزه همچنان ادامه دارد این درحالی است که فرصت زیادی هم تا فرا رسیدن ماه مبارک رمضان و ایام نوروز نمانده است.
نکته قابل توجه در این میان ادعای وزارت جهاد کشاورزی مبنی بر تولید دو میلیون و 700 هزار تن برنج در سالجاری و کاهش نیاز به واردات است؛ که در صورت تحقق این ادعا وضعیت کنونی بازار قابل توجیه نیست.
*تکرار تجربه تلخ 1400؟!
البته این نخستینبار نیست که ارائه آمار نادرست منجر به چنین محاسباتی در حوزه تنظیم بازار میشود و بازار را دچار تنشهای اساسی میکند. مهم ترین نمونه این اتفاق در سال 1400 رخ داد که در نهایت نیز منجر به افزایش سرسامآور قیمت برنج ایرانی شد.
در همین راستا بسیاری از کارشناسان معتقدند آمار ارائهشده در حوزه تولید نیاز به راستی آزمایی دارد تا مقوله تنظیم بازار دستخوش نوسانات این چنینی نشود و دود آن در چشم مصرفکنندگان نرود. بهویژه حالا که سفره مردم روز به روز کوچکتر میشود.
*آمار وزارت جهاد کشاورزی تا چه اندازه صحیح است؟
در همین زمینه کارشناس کشاورزی و مجری سابق برنج وزارت جهاد کشاورزی درباره سطح زیرکشت برنج، گفت: بر اساس آخرین گزارش رسمی منتشره شده توسط وزارت جهاد کشاورزی سطح زیر کشت برنج در سال 1402 حدود 700 هزار هکتار در گستره زراعی 20 استان کشور بوده و سطح برداشت با احتساب کشت مجدد و برداشت رتون را نیز در همان سال 790 هزار هکتار اعلام کرده است ولی بهنظر بنده که بیش از 30 سال در حوزههای مختلف برنج فعالیت داشتم و تقریباً با وضعیت کشت و تولید تمامی استانها از نزدیک آشنایی دارم و همچنین بر اساس سوابق موجود در وزارت جهاد کشاورزی سطح زیر کشت برنج در ایران حدود 600 هزار هکتار است.
شایگان ادیبی، اضافه کرد: از این میزان حدود 67 درصد آن اختصاص به دو استان شمالی ( گیلان و مازندران) دارد و این میزان با تکیه بر سوابق کشت کشاورزان توسط استانها جمعبندی شده است، بحثی که اخیراً در حوزههای مختلف آن وزارتخانه در خصوص مساحیهای صورت گرفته از طریق نقشه بردای هوایی مطرح میشود فاقد اعتبار کارشناسی است و در مقیاس کلان چنین طرحی در گستره برنجکاری کشور اجرا نشده است.
*میزان سطح زیرکشت در سالجاری افزایش نداشت
وی تأکید کرد: در سال جاری هم با بررسیها و مداقه در اظهارات مسئولان دوایر مختلف مربوطه، حاکی از به زیر کشت رفتن سطح معادل سال گذشته است.
این کارشناس حوزه کشاورزی درباره میزان تولید نیز اظهار کرد: بر اساس گزارش رسمی منتشر شده توسط وزارت جهاد کشاورزی برآورد میزان کل شلتوک تولید شده در سال 1402 با احتساب کشت اول، کشت مجدد و برداشت رتون معادل3,485,000 تن با میزان رطوبت زمان انبارداری بوده بنابراین میزان کل برنج سفید بر اساس وزن شلتوک زمان تبدیل معادل دو میلیون تن قابل برآورد و احصاء است.
*تولید 2.7 میلیون تن برنج با واقعیت همخوانی ندارد
ادیبی تصریح کرد: با توجه به اینکه اتفاق خاصی در خصوص تهیه به موقع انواع نهاده کشاورزی توصیه شده برای این زراعت رخ نداده، میزان تولید بذر گواهیشده برنج توزیع شده بین کشاورزان نیز از قبل هم کمتر شده و به حدود یک درصد رسیده و فناوریهای هم به شالیکاران که باعث افزایش عملکرد در واحد سطح و در نتیجه تولید شود؛ نشده است، رشد تولیدی نیز رخ نداده است.
وی تأکید کرد: همچنین با عنایت به بررسیهای میدانی، میزان تولید برنج حداکثر به اندازه سال گذشته و لازم به ذکر است که برآورد تولید 2,700,000 تن برنج سفید برای سال 1403 (یعنی افزایش تولیدی معادل 35 درصد نسبت به سال گذشته که توسط برخی از مسئولان وزارت جهاد کشاورزی اعلام شده) با واقعیتهای تولید برنج سال جاری همخوانی نداشته است.
وی افزود: چنانچه شاهد هستیم اثرات منفی این برآوردهای غیر کارشناسی در افزایش قیمت درحال حاضر در شرایط مصرفکنندگان مشهود بوده ضمن آنکه این افزایش قیمت تأثیر مستقیمی نیز بر هزینه تولید سال زراعی پیش رو (1404) بهویژه هزینههای نیروی انسانی برای کشاورزان را در پی خواهد داشت.
شناسه خبر 91727