فشار خون یکی از شایع‌ترین بیماری‌های غیر واگیر در جهان و ایران است که در اثر این عارضه بر قلب، مغز، کلیه و عروق مختلف بدن، سالانه جان بسیاری از افراد را می‌گیرد.
آیا تا به حال فکر کرده‌اید چرا گاهی اوقات هنگام استرس، ضربان قلبتان تندتر می‌شود یا چرا پزشک در هر معاینه‌ای فشار خون شما را اندازه‌گیری می‌کند؟
بر اساس آمار سازمان جهانی بهداشت، سالانه بیش از هفت میلیون نفر در جهان بر اثر بیماری‌های مرتبط با اختلال در فشار خون جان خود را از دست می‌دهند.
فشار خون نیرویی است که خون هنگام عبور از رگ‌ها به دیواره آن‌ها وارد می‌کند. این نیرو برای گردش طبیعی خون و رساندن اکسیژن و مواد غذایی به اندام‌های بدن ضروری است. درک مفهوم فشار خون و حفظ آن در محدوده طبیعی، یکی از کلیدهای اصلی برای داشتن بدنی سالم و قلبی پرتوان است.
*انواع فشار خون
به‌طور کلی، فشار خون به دو نوع اصلی تقسیم می‌شود: فشار خون سیستولیک و فشار خون دیاستولیک.
فشار خون سیستولیک عدد بالایی در اندازه‌گیری فشار خون است و نشان می‌دهد وقتی قلب منقبض می‌شود و خون را به سراسر بدن پمپاژ می‌کند، چه فشاری به دیواره رگ‌ها وارد می‌شود.
فشار خون دیاستولیک عدد پایینی است و بیانگر فشاری است که در زمان استراحت قلب (میان دو ضربان) بر دیواره رگ‌ها وجود دارد.
فوق تخصص بیماری‌های کلیه بزرگسالان، گفت: فشار خون بالا به عنوان یک عامل خطر جدی، هم دارای عوارض حاد و هم عوارض مزمن است. در صورتی که فشار خون به طور ناگهانی و به میزان زیاد افزایش یابد، وضعیتی موسوم به «فشار خون شدید» رخ می‌دهد که در آن مقطع زمانی، ریسک بروز حوادث قلبی، سکته‌های قلبی و دردهای قفسه سینه را افزایش می‌دهد.
فاطمه اسپهبدی، ادامه داد: در کنار عوارض حاد، اثرات مزمن و درازمدت فشار خون بسیار قابل‌توجه‌تر است. فشار خون مزمن می‌تواند منجر به ضخامت عضلات قلب شود و ریسک اختلال ریتم قلب و تپش قلب را بالا ببرد.
وی افزود: همچنین، به‌دلیل درگیری عروق و ایجاد تنگی در رگ‌ها، این فشار در عروق ریز قلب نیز تنگی ایجاد کرده و ریسک سکته قلبی را در افراد دارای فشار خون مزمن، نسبت به سایرین به شدت افزایش می‌دهد.
وی اضافه کرد: با این وجود، نکته کلیدی این است که اگر فشار خون کنترل شود، هیچ‌کدام از این عوارض رخ نخواهد داد. کنترل فشار خون باعث می‌شود از حوادث قلبی-عروقی و عوارض عروقی ناشی از آن جلوگیری شود.
فوق تخصص کلیه بزرگسالان یادآور شد: علاوه بر این، داروهایی که امروزه برای کنترل فشار خون وجود دارند، علاوه بر کاهش فشار، اثرات مفیدی بر عروق داشته و به‌تنهایی مانع از افزایش ریسک حمله قلبی می‌شوند.
اسپهبدی متذکر شد: بر این اساس، توصیه می‌شود که در صورت ابتلا به فشار خون، آن را به عنوان یک بیماری مادام‌العمر تلقی کرده و داروهای مربوطه را به صورت مداوم استفاده کنید.
وی تصریح گرد: توجه داشته باشید که نرمال شدن فشار خون پس از مصرف دارو به معنای خوب شدن کامل بیماری نیست و دارو باید به‌طور مستمر مصرف شود.
فوق تخصص کلیه بزرگسالان خاطرنشان کرد: در نهایت، دورنمای کنترل فشار خون، داشتن قلبی سالم و ارگان‌های حیاتی سلامت است، چرا که کنترل فشار تا حد زیادی تضمین‌کننده عدم ابتلا به عوارض قلبی خواهد بود.