ژاپن چگونه گردشگری خود را مدیریت میکند؟
سپهرغرب، گروه گردشگری: دولت ژاپن برای جامه عمل پوشاندن به شعار «ملت دوستدار گردشگری»، بر گسترش مبادلات بینالمللی دوجانبه تأکید دارد.
گردشگری یکی از بخشهای مهم اقتصاد ژاپن است. در حال حاضر امور گردشگری این کشور در وزارتخانه زمین، زیرساخت، حملونقل و گردشگری پیگیری میشود. در اکتبر سال 2008، ذیل این وزارتخانه، اداره گردشگری ژاپن تأسیس شد.
همکاری با بخشهای خصوصی و دولتی، تقویت روابط دیپلماتیک و تبلیغ اثربخش کشور بهعنوان یک مقصد گردشگری ازجمله وظایف این نهاد بهشمار میرود. در همین حال، قانون اصلی ارتقای گردشگری ژاپن از ژانویه 2007 اجرا شد. این قانون جدید، گردشگری را یکی از ارکان مهم کشور برمیشمارد. بر اساس این قانون، دولت برنامه اصلی ترفیع گردشگری ملی را آماده کرده که در آن به اهداف و خطمشیهای اساسی تبدیل ژاپن به کشور گردشگری اشاره شدهاست. این برنامه، خطمشیها و اقدامات مدنظر را به شیوهای جامع و نظاممند مشخص میکند.
روندهای بازار
در سال 2008، سرانه سفرهای داخلی دارای اقامت شبانه، 1.55 سفر برای هر نفر و سرانه شب- اقامت در سفرهای داخلی 2.44 شب بوده؛ همچنین برنامه تبلیغاتی بازدید از ژاپن با مشارکت بخش خصوصی و دولتی در دست اجرا است که هدف آن افزایش بازدیدکنندگان درونمرزی عنوان میشود.
از سوی دیگر به دلیل افزایش ارزش ین و نیز بحران جهانی اقتصاد در اواخر 2008، تعداد بازدیدکنندگان درونمرزی در همان سال در رقم 8.35 میلیونی سال قبل، ثابت ماند. دولت ژاپن برای جامه عمل پوشاندن به شعار «ملت دوستدار گردشگری» که هدفش رسیدن به 20 میلیون بازدیدکننده برونمرزی تا پایان سال 2010 بود، بر گسترش مبادلات بینالمللی دوجانبه تأکید داشت.
آنها برای تحقق این امر، اقداماتی در همکاری نظاممند با بخشهای دولتی و خصوصی انجام دادند؛ نظیر در نظر گرفتن سالهای معادل گردشگری با دیگر کشورها و توسعه راهبردی مقاصد گردشگری برای گردشگران برونمرزی ژاپن. خطمشی ابلاغی از سوی نخستوزیر، حاکی از آن است که شمار کنفرانسهای بینالمللی مهم باید تا 50 درصد افزایش یابد و این کشور به بزرگترین مقصد برگزاری کنفرانس در آسیا تبدیل شود. ازاینرو برنامه تبلیغاتی بازدید از ژاپن، تلاش برای جذب کنفرانسهای بینالمللی بیشتر را در دستور کار خود قرار دادهاست.
در حوزه منابع انسانی، در طول سالهای گذشته ظرفیت ورود به مدارس و دانشگاههایی که به تربیت نیروی انسانی مورد نیاز بخش گردشگری پرداختهاند، یک هزار و 665 نفر افزایش داشته که این تعداد در 16 دپارتمان دارای مقاطع تحصیلات تکمیلی توزیع شدهاست. در سال مالی 2007، مؤسسات آموزشی کشور، سه هزار و 520 ظرفیت برای دانشجویان گردشگری در 34 گروه آموزشی و 33 دانشکده مهیا کردند. در همین حال دولت ژاپن «شورای بررسی بین بخشی آموزش منابع انسانی گردشگری» را تأسیس کرد که این شورا اقدامات لازم را برای آموزش منابع انسانی گردشگری بررسی میکند و اطلاعات بهدستآمده را در اختیار دولت قرار میدهد.
کارگروه بهرهبرداری از دورههای کارآموزی نیز بهمنظور بررسی چالشها، راههای بهبود پذیرش دانشجویان کارآموز توسط منابع مرتبط با گردشگری تأسیس شد. از سوی دیگر، بهمنظور افزایش رقابتپذیری بینالمللی مقاصد گردشگری، دولت ژاپن در همراهی با دیگر ذینفعان نظیر سازمانهای خصوصی، دولتهای محلی، کارکنان گردشگری و ساکنان از اقدامات و فعالیتهایی که با هدف ارتقای گردشگری صورت پذیرد، حمایت میکند.
چالشهای جدید
دولت ژاپن، جذب 20 میلیون گردشگر در سال 2020 را از طریق افزایش جذابیت ژاپن بهوسیله مهماننوازی، بهعنوان راهبرد میانمدت و بلندمدت گردشگری درونمرزی تدوین کردهاست. این استراتژی به دنبال تحقق دیدگاه تبدیل ژاپن به کشوری دوستدار گردشگری است. این پیشنهاد سه بخش اصلی دارد؛ ارتقای برونمرزی، بهبود مهمانپذیری و سیستمهای اقامتی و جذب میزبانی کنفرانسها و رویدادهای بینالمللی.
برای تحقق این هدف اقداماتی به شرح زیر تعریفشدهاست:
ارتقای برونمرزی: ساخت برند ژاپن که بر مبنای تنوع این کشور ایجادشده، ژاپن را بهعنوان مقصد مطلوب باکیفیت که ارائهدهنده تجارب مسافرتی شگفتانگیزی فراتر از انتظار است، ارتقا میدهد.
بهبود مهمانپذیری و سیستمهای اقامتی: بهمنظور اثبات مهمانپذیری ملت ژاپن صدور روادید (نظیر اعطای ویزاهای گردشگری انفرادی به اتباع چینی بدون تورگردان)، بررسیهای پلیس مهاجرت، اطلاعرسانی، علائم راهنما و سیستمهای اقامت بهبود مییابد.
جذب میزبانی کنفرانسها و رویدادهای بینالمللی: خطمشی گردشگری بر جذب گردشگران مایس (گردهمایی، کنفرانس، رویدادها و نمایشگاههای گردشگری ترفیعی) تأکید دارد.
یکی از برنامههای موفق اخیر
درعینحال، بخشهای دولتی و خصوصی ژاپن برای برنامه بازدید از ژاپن که هدفش تبلیغ جاذبههای گردشگری این کشود در خارج و توسعه و حمایت از محصولات گردشگری جذاب است، با یکدیگر همکاری میکنند. دولت ژاپن، 12 کشور کره، تایوان، چین، هنگکنگ، تایلند، سنگاپور، ایالاتمتحده، کانادا، انگلستان، آلمان، فرانسه و استرالیا که بیشترین بازدیدکننده را به ژاپن میفرستند، بهعنوان بازارهای هدف و دارای اولویت خود تعیین کرده و فعالیتهای ارتقایی خود را در آنها انجام میدهد.
بین سال 2003 یعنی زمانی که «برنامه بازدید از ژاپن» آغاز شد و سال 2007، تعداد اتباع خارجی که از ژاپن بازدید کردند حدود 3.14 میلیون نفر افزایش یافت. البته از این تعداد، 90 درصد برای اهداف گردشگری به ژاپن آمده بودند. این در حالی است که بدون اجرای برنامه مذکور، 17 سال طول میکشید تا چنین رشدی محقق شود. ژاپن سال 2010 را «سال بازدید از ژاپن» تعیین کرد و تبلیغات گستردهای برای جذب گردشگران انجام داد.
نویسندگان: حمید ضرغام بروجنی / علیاصغر شالبافیان
منبع: کتاب سیاستهای گردشگری کشورها (مطالعه تطبیقی)
روندهای بازار چالشهای جدید یکی از برنامههای موفق اخیر نویسندگان