سپهرغرب، گروه خبر: نامش «اِراز» است، مردم خرم‌آباد از گذشته‌ها بر این باورند که آب این چشمه غم‌باد را رفع می‌کند، حالا بر روی این چشمه جام نصب‌ شده، ایده‌ای فرهنگی که برای یک اثر طبیعی به ثمر نشست.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی لرستان در این رابطه گفت: چشمه «اراز» که اثری طبیعی به‌شمار می‌رود، از آبخوان کارستی سفیدکوه سرچشمه می‌گیرد و در میان مردم شهر خرم‌آباد از اهمیت و ارزش خاطره‌انگیز بالایی برخوردار است.

سیدامین قاسمی با بیان اینکه مردم خرم‌آباد از گذشته بر این باور هستند که آب چشمه «اِراز» در دفع بیماری تیروئید یا غم‌باد مؤثر است، افزود: اگرچه موضوع بالا بودن مقدار یُد موجود در آب این چشمه ازنظر علم پزشکی به اثبات نرسیده، اما کارکرد شفابخش آن در رفع مشکل تیروئید به‌صورت یک باور قدیمی همچنان در ذهن ساکنان قدیم شهر جریان دارد.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی لرستان بیان کرد: نمادی که بر روی این چشمه‌ خاطره‌انگیز قرار گرفته، یک آبریز مفرغی مکشوفه از کاوش‌های باستان‌شناسی محوطه‌ «پاتخت سنگ‌تراشان» معبد سه‌هزار ساله در 50 کیلومتری جنوب شرق شهرستان خرم‌آباد است که توسط دکتر مهرداد ملک‌زاده و دکتر عطا حسن‌پور در زمان 6 سال حفاری شد.

قاسمی گفت: این جام مفرغی به ابعاد دوازده برابر بزرگ‌تر، کپی‌برداری شده و هم‌اکنون نمونه‌ اصلی آن در موزه‌ قلعه فلک‌الافلاک خرم‌آباد نگهداری می‌شود.

وی اضافه کرد: این تکوک (ریتون) یا جام مفرغی ازجمله اشیای نفیس و بی‌مانند در ایران باستان به‌شمار می‌رود که با الهام از عناصر رازآمیز شفابخشی، تطهیر و پاکی، برکت‌بخشی و آمیختگی با اساطیر کهن ایران‌زمین ساخته و به نیایشگاهی مقدس در زمان خود نثار شده است.

کارشناس باستان‌شناسی استان هم در این خصوص گفت: سینه‌ این ظرف لوله‌دار با دقت بسیار به شکل پیرمردی با صورتی گِرد، چشمانی برآمده از جنس عقیق قهوه‌ای‌رنگ، ابروان و گونه‌های برجسته به روش چکش‌کاری و قلم‌زنی، با 10 میخ پرچ کروی‌شکل به بدنه‌ ظرف متصل است، میخ‌های پرچ شبیه به گردن‌بند یا دانه‌های تسبیح در کنار هم قرار گرفته‌اند.

عطاالله حسن‌پور بیان کرد: یکی دیگر از روش‌های دفع بیماری «اراز» و یا رهایی از غم و غصه، آویختن تسبیحی به‌نام «اراز» در گردن افراد مبتلا بود که هنوز هم این سنت در برخی مناطق غرب کشور رواج دارد.

بنا بر این گزارش، این نماد فرهنگی- تاریخی با همکاری شهرداری خرم‌آباد، طرح و ایده‌پردازی عطا حسن‌پور، کارشناس میراث فرهنگی لرستان و به دست هنرمند پیکرتراش، محمد نجم سهیلی ایجاد و در 19 اسفندماه 1398 بر روی چشمه «اراز» نصب شد.