گردشگری غذایی یا شکمگردی در سفر!
سپهرغرب، گروه گردشگری: جرج برنارد شاو، نویسنده و نمایشنامهنویس ایرلندی در مورد غذا گفته است: «هیچ عشقی خالصانهتر از عشق به غذا وجود ندارد!» حتی اگر کاملاً با این حرف هم موافق نباشید، حتماً به اهمیت غذا در زندگی امروزه ما اذعان دارید؛ غذا دیگر صرفاً برای سیر شدن نیست و به یک سرگرمی، تفریح و حتی هنر تبدیل شده است. به همین دلیل دور از ذهن نیست که گردشگری غذایی هم به یکی از زیرمجموعههای مهم صنعت توریسم و گردشگری تبدیل شده، تجربه و امتحان غذاهای جدید و خاص یک کشور، یکی از مهمترین اهداف گردشگران در سفر به کشورهای مختلف است؛ اگر وقتی به خاطرات سفرتان فکر میکنید قبل از هرچیز طعم و مزه غذایی خاص به ذهنتان میآید، پس شما هم یک گردشگر غذایی محسوب میشوید!
در مورد گردشگری غذایی تعاریف مختلفی وجود دارد، اما بهطورکلی این مفهوم را میتوان به این شکل تعریف کرد: «جستجو و لذت بردن از غذا و نوشیدنی در سفر!»
اگر مهمترین هدف یا یکی از اهداف سفرتان تجربه و امتحان غذاها و نوشیدنیهای یک منطقه است، پس شما هم یک گردشگر غذایی هستید؛ مثلاً به ایتالیا سفر کردهاید تا حتماً پیتزای اصیل ایتالیایی را امتحان کنید، به هند رفتهاید تا طعم تندوتیز غذاهای سنتی هند را تجربه کنید و یا در سفر به کشورهای آسیای شرقی، تجربه غذاهای دریایی و عجیبوغریب این منطقه را در اولویت برنامههایتان قرار دادهاید!
البته گردشگری غذایی و شکمگردی در سفر صرفاً به معنی سفر به یک کشور دور نیست و در سفرهای نزدیک و داخلی هم استفاده میشود؛ در داخل یک کشور هم هر شهر غذاهای سنتی و مخصوص به خود دارد که میتواند برای مسافران جذاب باشد. مطمئناً خیلی از ما بارها فقط برای کتهکباب خوردن، ماهیکباب و باقلاقاتوق به شمال رفتهایم! درست است؟ غذا آنقدر اهمیت پیدا کرده که خود بهتنهایی به یک هدف سفر تبدیل شده است. اگر به شبکههای مجازی مثل اینستاگرام سر بزنید، حتماً با صدها عکس از غذا مواجه میشوید که اتفاقاً بازدیدکنندههای زیادی هم دارد، خیلیها از همین راه انتشار غذا به شهرت رسیدهاند و گردشگری غذایی یکی از جذابترین موضوعات در فضای مجازی است.
ترکیب سفر و غذا
خیلیها از مدتها قبل (حتی ماهها) برای سفرشان برنامهریزی میکنند؛ در مورد کشور مقصد، جاذبههای گردشگری و هتلها تحقیق میکنند و در فضای وب نظرات سایر گردشگران را میخوانند و صدالبته در مورد بهترین غذاها و رستورانهای آن کشور هم تحقیق میکنند. اگر شما هم از این دسته افراد باشید، حتماً قبل از سفر فهرستی از بهترین غذاها و رستورانهای کشور مقصد را تهیهکردهاید تا در طول سفر حتماً آنها را تجربه کنید؛ مثلاً برنامهریزی کردهاید که در سفر به پاریس حتماً در یکی از کافههای مشهور این شهر نان کروسان تازه و داغ و یک فنجان قهوه فرانسوی سفارش بدهید. در استانبول دونرکباب و کوفتههای مشهور و باقلوا بخورید و در ایتالیا حتماً پاستا و پیتزا را امتحان کنید. میبینید؟ خیلی از ما بدون آنکه بدانیم یک گردشگر غذایی حرفهای هستیم و خودمان نمیدانیم.
غذاهای خیابانی هم یکی از بخشهای گردشگری غذایی است که به دلیل ارزان و در دسترس بودن، طرفداران بسیار زیادی دارد؛ شاید هیچ غذایی به اندازه یک غذای خیابانی نتواند طعم واقعی آشپزی آن کشور را به شما نشان دهد. این غذاها معمولاً در محلهها و خیابانهای شلوغ شهر فروخته میشوند و فضای جالب بازارهای اغذیهفروشی و طعم خوشمزه این غذاها یکی از بهترین تجربیات سفر خواهند بود.
حتی اگر آدم شکمپرستی نباشید هم غذا و تجربه غذاهای جدید در سفر مطمئناً یکی از مهمترین بخشهای سفر شما خواهند بود. سفر یعنی تجربه چیزهای جدید و آشنایی با فرهنگهای جدید و شاید هیچچیز به اندازه تجربه غذای اصیل و سنتی یک کشور نتواند شما را با فرهنگ آن کشور و منطقه آشنا کند؛ البته هستند افرادی که آنقدر غذا برایشان مهم است که تنها برای تجربه غذاهای جدید به یک منطقه سفر میکنند. برنامههای تلویزیونی زیادی در مورد گردشگری غذایی و شکمگردی در سفر تهیه میشود که بازدیدکنندگان زیادی هم دارد، مشهورترین مثال در این زمینه آنتونی بوردن است که سالها به کشورهای مختلف دنیا سفر میکرد و از غذاهای خاص و اصیل آن مناطق گزارش تهیه میکرد. چنین شخصیتهایی درواقع نقشی مهم در توسعه گردشگری غذایی داشتهاند و این فرصت را به ما دادهاند تا بدون سفر با غذاهای آن کشور آشنا شویم.
تأثیر اقتصادی گردشگری غذایی
ارزیابی و برآورد تأثیر اقتصادی این شاخه از گردشگری بسیار دشوار است؛ اولاً برای این کار باید تعداد دقیق گردشگران در یک منطقه را بدانیم و دوم اینکه باید با تکتک آنها صحبت کنیم و در مورد هزینهای که به غذا و نوشیدنی اختصاص دادهاند، با آنها صحبت کنیم؛ بنابراین بررسی دقیق این تأثیر کمی دشوار است. با این حال راه بهتری هم وجود دارد، سازمان سفر غذایی جهانی در طول سالها، تحقیقات، مصاحبهها و مکالمات زیادی انجام داده است و از طریق این اطلاعات تأثیر شکمگردی در سفر و مسافرت را ارزیابی کرده، درنتیجه این بررسیها تخمین زده میشود که گردشگران 25 درصد از هزینه کلی سفرشان را به غذا و نوشیدنی اختصاص میدهند. البته این رقم در مقاصد گردشگری لوکس و گرانقیمت تا 35 درصد هم افزایش پیدا میکند و در مقاصد ارزانقیمت این آمار حدود 15 درصد است. همچنین کسانی که عاشق شکمگردی در سفر هستند، معمولاً بیشتر از 25 درصد به غذا و نوشیدنی اختصاص میدهند.
البته این آمار بهطور میانگین بهدست آمده است و مسلماً در هر فرد متفاوت خواهد بود؛ بنابراین از خودتان بپرسید غذا و شکمگردی در سفر چقدر برای شما اهمیت دارد؟ وقتی به یک شهر یا کشور جدید سفر میکنید چقدر مشتاق امتحان و تجربه غذاهای سنتی و خاص آن منطقه هستید؟ چقدر از هزینههای سفرتان را به غذا و نوشیدنی اختصاص میدهید و چقدر از سوغاتیهایی که برای عزیزانتان میآورید، غذا و نوشیدنی است؟!
بنابراین همانطور که دیدیم گردشگری غذایی تأثیر بسیار مهمی در جذب گردشگران و به حرکت درآوردن چرخ اقتصاد یک کشور دارد؛ از این رو کشورهای مختلف توجه ویژهای به این مقوله میکنند و سرمایهگذاریهای کلانی در بخش گردشگری غذایی میکنند.