حضور کارنابلدها در مدیریت جنگلهای ایران
سپهرغرب، گروه زیستبوم: استاد دانشگاه آزاد علوم و تحقیقات و کارشناس حوزه جنگل گفت: بعد از گذشت پنج سال از مصوبه هیئت دولت برای تهیه طرحی جهت حفاظت پایدار از جنگلهای کشور، بهدلیل کنار گذاشتن کارشناسان کاربلد، هنوز چنین طرحی تدوین نشده است.
هادی کیادلیری در برنامه تلویزیونی طبیعت 360 درجه با اشاره به اینکه قاچاق چوب در جنگلهای ایران وجود دارد، بیان کرد: سؤال این است که چوب قاچاق را چه کسی میخرد؟ معمولاً این چوبهای قاچاق در کارخانههای محلی مورد استفاده قرار میگیرد، این به معنای آن است که نظارت کافی در این زمینه وجود ندارد.
وی با تأکید بر اینکه قاچاق چوب رقم بالایی ندارد، ادامه داد: اخیراً 350 هزار درخت شمشاد قاچاق شد. اکثر قاچاقها کنار جاده اتفاق میافتد، این درختان با اره برقی بریده میشوند و سؤال اصلی آن است که چطور میشود صدای ارهها شنیده نمیشود؟
فساد سازمانها، دلیل قاچاق چوب
این استاد دانشگاه با اشاره به اینکه حتماً برای مقابله با قاچاق چوب راه حل وجود دارد و میتوانیم منافذ قاچاق را ببندیم، گفت: دلیل وقوع قاچاق چوب، نداشتن برنامه و مدیریت ضعیف است. یکی از مهمترین دردها که سازمانها ازجمله سازمان جنگلها به آن دچار شده، «فساد» بوده؛ البته مقصود از فساد لزوماً گرفتن پول نیست، بلکه به معنای قرار گرفتن افراد نامناسب در پستها و سمتها است.
جنگل برنامه ندارد
وی با اشاره به ضرورت تقویت حفاظت فیزیکی از جنگلهای کشور و با بیان اینکه متأسفانه بسیاری از جنگلبانان و قرقبانان چند ماه است که حقوق نگرفتهاند، تصریح کرد: البته صرف حفاظت فیزیکی برای صیانت از جنگلها کافی نیست، بلکه باید طرح و برنامه دقیق برای حفظ جنگلها داشته باشیم.
کیادلیری با بیان اینکه براساس مصوبه سال 92 هیئتوزیران هرنوع دستکاری در جنگلها باید بر مبنای یک مدل و روش پایدار باشد، گفت: متأسفانه هنوز برنامه و طرح لازم برای اجرای این مصوبه تهیه نشده، علت آنهم این است که نیروهایی را بر سر گذاشتیم که بعد از گذشت 6 سال از عمر مصوبه دولت، هنوز نتوانستهاند یک طرح برای مدیریت پایدار جنگل ارائه دهند؛ چون افراد ناتوان بر سر کار آمده و کارشناسان کاربلد برکنار شدهاند.
چه نهالهایی در ایران بکاریم؟
کیادلیری در ادامه در پاسخ به این پرسش که بهتر است چه نهالهایی در ایران کاشته شود؟ با تأکید بر اینکه نمیتوانیم برای همه نقاط کشور یک حکم را صادر کنیم، افزود: با توجه به شرایط اقلیمی و آبوهوایی هر منطقه، میتوان درباره نوع گیاه قابل کشت در آن تصمیمگیری کرد.
وی با بیان اینکه درختان با اهداف مختلف کاشته میشوند، تصریح کرد: در نقاط شهری ممکن است نهالها با هدف زیباسازی و ایجاد فضای سبز کاشته شوند، اما در شرایط طبیعی برای هر منطقهای میتوان الگویی داشت. چون باید بر مبنای شرایط اکولوژیکی، گونههای خاصی را برای کاشت انتخاب کنیم که کارشناسان سازمان جنگلها در این زمینه مطالعاتی انجام دادهاند.
گیاهان مناسب برای تهران
این کارشناس جنگل ادامه داد: در ایران درخت بومی به اسم «پرسیا» داریم که امروزه از این گیاه در ونکوور کانادا برای زیباسازی شهرها استفاده میشود. میتوانیم از همین گونههای بومی برای زیباسازی شهرها ازجمله تهران استفاده کنیم؛ این اقدام از دو جهت مفید است، نخست اینکه از انقراض گونههای بومی جلوگیری میشود و دوم اینکه میتوانیم این گونهها را به جهان معرفی کنیم. «داغداغان» نیز گونه بومی تهران است که در برابر کمآبی مقاومت دارد و یا گیاه «پده» برای مناطق خشک مناسب است.
کیادلیری با بیان اینکه باید دلیل کاشت نهال ابتدا مشخص شود و براساس آن درباره نوع گیاه و نهال برای کاشت تصمیم بگیریم، تأکید کرد: شرایط توپوگرافی، اقلیمی، اجتماعی و غیره در انتخاب نوع نهال مؤثر است.
8 هزار گونه گیاهی بومی در ایران
وی با اشاره به اینکه هشت هزار گونه بومی در ایران وجود دارد و باید برای نهالکاری از این گونهها استفاده شود، تأکید کرد: کاشت گیاهان غیر بومی باید محدود باشد، چون در درازمدت مشکلاتی ایجاد میکند.
چرا نهالهای کاشتهشده به ثمر نمینشینند؟
این استاد دانشگاه همچنین در ادامه در پاسخ به این پرسش که چرا نهالهای کاشتهشده به ثمر نمینشینند؟ گفت: چون عملیات مراقبتی از نهالهای کاشتهشده وجود ندارد، برای همین بسیاری از آنها خشک میشوند؛ وظیفه اصلی مراقبت از نهالهای کاشتهشده برعهده سازمانهای متولی ازجمله سازمان جنگلهاست.
این استاد دانشگاه همچنین با انتقاد از کاشت گیاه اکالیپتوس در برخی مناطق کشور ازجمله خوزستان و قم، افزود: این گیاه باعث خشک شدن زمین میشود و اساساً گونه بومی ایران نیست؛ اینها اشکالات فنی است.